26 Մարտին Գիտութիւններու Ազգային Ակադեմիայի Արեւելագիտութեան հիմնարկին մէջ տեղի ունեցաւ աշխատաժողով` Հայաստանի եւ արաբական երկիրներու յարաբերութիւններուն նուիրուած: Հիմնարկի Արաբական երկիրներու բաժինի աւագ գիտաշխատող Գրիգոր Վարդանեան ներկայացուց 1991-2018 թուականին Հայաստանի եւ Սուրիոյ յարաբերութիւնները, Միջազգային յարաբերութիւններու բաժինի գիտաշխատող Մուշեղ Ղահրիեան անդրադարձաւ Հայաստանի եւ Ծոցի արաբական երկիրներու յարաբերութիւններուն նոյն ժամանակահատուածին մէջ: Աշխատաժողովի առաջին հատուածը վարեց Արտակարգ Իրավիճակի փոխտնօրէն Գոռ Մարգարեան, որ հանդէս եկաւ ողջոյնի խօսքով, իսկ երկրորդ մասը` քննարկուող նիւթի մասին շարք մը հետազօտութիւնների հեղինակ, հիմնարկի Արաբական երկիրներու բաժինի առաջատար գիտաշխատող Արաքս Փաշայեան: Աշխատաժողովին ներկայ էր Եգիպտոսի Հայ Դատի Յանձնախումբի ղեկավար Արմէն Մազլումեան: Գրիգոր Վարդանեան իր ելոյթին մէջ անդրադարձաւ Հայաստանի եւ Սուրիոյ յարաբերութիւններու զարգացման փուլերուն` քննութեան առնելով երկկողմ, շահերն ու հետաքրքրութիւնները, յարաբերութիւններու վրայ ազդող առանցքային գործօնները, այդ յարաբերութիւններու զարգացման առանձնայատկութիւնները: Հայ-սուրիական յարաբերութիւնները 1991-2018 թուականներին զարգացած են որոշակի վայր ի վերումներով, իսկ Թուրքիոյ գործօնը նկատելի ազդեցութիւն ունեցած է քաղաքական, տնտեսական, առեւտրային եւ այլ ոլորտներու մէջ երկու երկիրներու յարաբերութիւններու զարգացման վրայ: Գ. Վարդանեանը խօսեցաւ նաեւ Սուրիոյ պատերազմի տարիներուն Հայաստանի մարդասիրական առաքելութեան եւ սուրիական պատերազմի հարցով Հայաստանի դիրքորոշումին մասին: Մուշեղ Ղահրիյեան ներկայացուց Հայաստանի յարաբերութիւնները Ծոցի արաբական երկիրներու` Սաուտի Արապիոյ, ԱՄԷ-ի, Քաթարի, Քուէյթի, Պահրէյնի, Օմանի, Իրաքի հետ: Իր ելոյթով հետազօտութեան հեղինակը անդրադարձաւ Ծոցի երկիրներուն` Մերձաւոր Արեւելք եւ հարեւան տարածաշրջաններուն մէջ աճող ազդեցութեան, Հայաստանի եւ այդ երկիրներու արտաքին քաղաքական ռազմավարութիւններուն: Մ. Ղահրիյեան ներկայացուց Հայաստանի եւ Ծոցի երկիրներու միջեւ քաղաքական, տնտեսական, մշակութային գործակցութիւնը, Ծոցի երկիրներուն հետ յարաբերութիւնները զարգացնելու Հայաստանի շահագրգռուածութեան դրդապատճառները, երկկողմ յարաբերութիւններու մէջ առկայ միտումները: Բանախօսները դիտել տուին, որ Հայաստանի ու արաբական երկիրներու յարաբերութունները զարգացման մեծ տեղ եւ ներուժ ունին, որ կը շարունակէ մնալ չօգտագործուած, կան բացեր եւ հարցեր, որոնք կը պահանջեն նոր մօտեցումներ: Բանախօսները համակարծիք են նաեւ, որ Հայաստանի ու արաբական երկիրներու յարաբերութիւններ կ’ազդուին արտաքին գործօններէն եւ որքան ալ այդ յարաբերութիւնները հիմնականօրէն բարեկամական ըլլան, որոնք առնչուած են աշխարհաքաղաքական գործընթացներու տրամաբանութեան հետ: Բանախօսներու ելոյթներէն վերջ տեղի ունեցաւ հարց ու պատասխան եւ քննարկում, որոնք Հայաստանի ու արաբական երկիրներու յարաբերութիւններու տարբեր ոլորտներու ու հարցերու մասին էին: Եգիպտոսի Հայ Դատի Յանձնախումբի ղեկավար Արմէն Մազլումեան իր տեսակէտը յայտնեց հայ-արաբական յարաբերութիւններուն մէջ առկայ հարցերուն ու հեռանկարին մասին, յայտնեց, որ անոնց յաջողութիւնը մեծապէս կախեալ է յստակ օրակարգերու ձեւաւորումէն: Ան դիտել տուաւ, որ հայ-արաբական յարաբերութիւններու յաջողութիւնը պայմանաւորուած է նաեւ ՀՀ-ի տարբեր գերատեսչութիւններու շահեկան աշխատանքէն, արաբական կողմերու հետ հետեւողական աշխատանքով: Բանախօսները նաեւ ներկայացուցին հայ-արաբական յարաբերութիւններու զարգացման իրենց տեսլականը: Տեղեկացնենք, որ հետազօտութիւնը իրագործուած է Գիտութեան կոմիտէի տրամադրած դրամաշնորհով: