Սուր­ի­ան ան­կիւ­նա­դար­ձա­յին հանգր­ուա­նի մը սե­մին է: Եղա­նա­կա­յին յե­ղաշր­ջու­մի մը սե­մին, որ պատ­մու­թեան գիր­կը պի­տի շպր­տէ տմոյն գա­րու­նը` ծնունդ տա­լու ծաղ­կա­ւէտ, գու­նեղ ու ճշ­մա­րիտ գար­նան:

Եօ­թը տա­րի շա­րու­նակ քան­դում­նե­րով, նախ­ճի­րով, գաղ­թով եւ հա­ւա­տադր­ժո­ղա­կան արարք­նե­րով յատ­կանշ­ուած արա­բա­կան տմոյն գա­րու­նը կը վի­ժի` իր հետ թա­ղե­լով կեղծ լո­զունք­ներ, յե­տին նպա­տակ­ներ ու տե­ղե­կատ­ուա­կան պա­տե­րազ­մի մը խաբ­կանքը ամ­բողջ:

«Արա­բա­կան գա­րուն»ը աւե­տող գրա­ւիչ ու հե­տաքրք­րա­շարժ պաս­տառ­նե­րը  եօ­թը տա­րի վերջ գլ­խի­վայր կը շր­ջին: Ներ­մուծ­ուած գա­ղա­փար­նե­րուն, ազա­տու­թեան կեղծ խոս­տում­նե­րուն հա­ւատք ըն­ծա­յող մար­դիկ հի­աս­թափ­ուե­լով կ՛ող­բան կոր­ծա­նու­մը իրենց եր­դի­քին: Ի՜նչ ար­դա­րու­թիւն, ի՜նչ ժո­ղովր­դա­վա­րու­թիւն եւ ինչ ար­ժա­նա­վա­յել կեանք… Այս բո­լո­րը խա­բու­սիկ խոս­տում­ներ էին, որոնց­մով զար­դար­ուե­ցան «արա­բա­կան գա­րուն»ի արիւ­նա­թա­թախ ծա­ռե­րը:

ՄԱԿ-ի տու­եալ­նե­րով նոյ­նինքն արաբ ժո­ղո­վուր­դը «արա­բա­կան  գա­րուն» մը վա­յե­լե­լու, այ­սինքն` իր իսկ տու­նը իր ձեռ­քով քան­դե­լու սի­րոյն 614 միլ­ի­առ ամ. տո­լար վատ­նեց: Գու­մար մը,  որ արա­բա­կան աշ­խար­հի բար­գա­ւա­ճու­մին ծա­ռա­յե­լու փո­խա­րէն, անոր աւա­զախ­րու­մին դրա­մագ­լու­խը դար­ձաւ, իսկ արա­բա­կան աշ­խար­հէն ներս աղ­քա­տու­թեան տո­կո­սը այն­քան բարձ­րա­ցաւ, որ կա­րե­լի չէ յա­ռա­ջի­կայ քա­նի մը տա­րի­նե­րուն խօ­սիլ կեն­սա­մա­կար­դա­կի բարձ­րաց­ման նուա­զա­գոյն հնա­րա­ւո­րու­թիւն­նե­րուն մա­սին:

«Արա­բա­կան գա­րուն»ին ամէ­նէն դառ­նա­համ «պտուղ»ը ծայ­րա­յե­ղա­կան շար­ժում­նե­րու ծա­ւա­լումն էր, որ աղա­ւա­ղեց մտ­քե­րը, հրահ­րեց իրա­րու նկատ­մամբ կոյր ատե­լու­թիւնը:

Եօ­թը տա­րի վերջ արեւ­մուտ­քի եւ Սուր­իոյ դրա­ցի կարգ մը եր­կիր­նե­րու հաշ­ուարկ­նե­րով «արա­բա­կան գա­րուն»ի գոր­ծար­քը ձա­խո­ղու­թեամբ պսակ­ուե­ցաւ: Անոր վի­ժու­մը ան­խու­սա­փե­լի դար­ձաւ:

Ներ­կայ դրու­թեամբ արա­բա­կան դաշ­տին վրայ նոր խա­ղա­քար­տեր կը յայտն­ուին, մինչ Սուր­ի­ան հրաշ­քի հա­մա­զօր ու­ժով դուրս կ՛ել­լէ  այս դժոխ­քէն`  ճշ­մա­րիտ գա­րու­նը դի­մա­ւո­րե­լու յոյ­սով: Գա­րուն, որ սկ­սաւ Հա­լէ­պի ազա­տագ­րու­մով ու պի­տի թա­գադր­ուի Դա­մաս­կո­սի յաղ­թա­նա­կով: Գետ­նի վրայ զար­գա­ցող իրա­դար­ձու­թիւն­նե­րը կը վկա­յեն այս բո­լո­րին մա­սին: Ճշ­մա­րիտ գա­րու­նը սա­կայն կը թե­լադ­րէ վե­րա­տե­սու­թեան են­թար­կել երկ­րի քա­ղա­քա­կան մշա­կոյ­թը, վե­րա­տե­սու­թեան են­թար­կել յատ­կա­պէս պա­տե­րազ­մի տա­րի­նե­րուն ընդ­հա­նու­րին կարծ­րա­ցած մտա­ծե­լա­կեր­պը:

Իսկ մենք` հա­յերս, որ­պէս կա­րե­ւոր մէկ մաս­նի­կը այս աշ­խար­հին, դիմագրաւելով հանդերձ պատերազմին յաջորդող ծանր կացութիւնը եւ անոր ստեղծած անբարենպաստ պայմանները, կա­րիք չու­նի՞նք վե­րա­տե­սու­թեան են­թար­կե­լու մեր աշ­խա­տե­լա­ո­ճը, մեր մտա­ծե­լա­կեր­պը ու վե­րա­կանգ­նող երկ­րին մէջ մեր տեղն ու դե­րը:

«Գ

Share.

Leave A Reply