ԵՐԲ  ՏԽՐՈՒԹԻՒՆՆ  ՈՒ ՈՒՐԱԽՈՒԹԻՒՆԸ  ԿՈՂՔ ԿՈՂՔԻ Կ՛ԸՆԹԱՆԱՆ 

0

Փոքր տա­րի­քէս կը լսէի հայ­րե­նի­քիս` Հա­յաս­տա­նի մա­սին: Դպ­րո­ցին մէջ դա­սե­րու ըն­թաց­քին բա­նաս­տեղ­ծու­թիւն­ներ կը սոր­վէ­ինք, պատ­մու­թիւն­ներ կ՛ըն­թեր­ցէ­ինք  անոր մա­սին: Օրէ օր մեր սէ­րը կը մեծ­նար անոր նկատ­մամբ: Ին­ծի հա­մար երազ դար­ձած էր հայ­րե­նիքս եւ մեծ փա­փաք ու­նէի տես­նե­լու զայն:

21 Մարտ 2014: Բո­լոր քե­սապց­ի­ներս Քե­սա­պէն տե­ղա­հան­ուե­ցանք…: Այդ օրը չի բա­ցատր­ուիր: Քե­սապցի­ին հա­մար դժ­ուար օրեր էին: Ար­դէն երեք շա­բաթ էր որ Լա­թաք­իա էինք: Ո՛չ լաւ լուր կար Քե­սա­պէն, ո՛չ ալ վե­րա­դառ­նա­լու յոյս: Այդ պայ­ման­նե­րուն մէջ, ծնող­ներս որո­շե­ցին Հա­յաս­տան մեկ­նիլ: Ես տաս­ներ­կու տա­րե­կան էի: Չէի գի­տեր ու­րա­խա­նա՞մ, թէ տխ­րիմ: Ու­րախ էի, որով­հե­տեւ եթէ եր­թա­յինք` երազս պի­տի իրա­կա­նա­նար. Պի­տի տես­նէի Հա­յաս­տա­նը: Բայց մի­եւ­նոյն ատեն կը տխ­րէի, որով­հե­տեւ հա­րա­զատ­նե­րէս, ըն­կեր­նե­րէս եւ  շր­ջա­նա­կէս պի­տի բաժն­ուէի: Մին­չեւ Քե­սա­պէն տե­ղա­հան­ուի­լը ես չէի գի­տեր, թէ ի՛նչ կը նշա­նա­կէ տուն-տեղ ձգել, գիտ­ցայ ու հասկ­ցայ: Նոյն­պէս չէի գի­տեր, թէ ի՛նչ կը նշա­նա­կէ  ըն­կեր­նե­րէ, հա­րա­զատ­նե­րէ բաժն­ուիլ, ա՛յդ ալ գիտ­ցայ: Բայց ամէ­նէն աւե­լի կր­ցայ հասկ­նալ, թէ ժա­մա­նա­կին, 1915-ին, ի՛նչ պա­տա­հած էր մեր պա­պե­րուն: Նոյ­նը մե­զի եղաւ:

Մեկ­նու­մի օրը հա­սաւ: Մե­զի հետ են նա­եւ հա­րա­զատ­ներ` եր­կու ըն­տա­նիք: Օդա­կա­յանն ենք ար­դէն: Շատ ապ­րանք չու­նինք: Ու­րախ եմ. ամ­բողջ  ըն­տա­նի­քով կը ճամ­բոր­դենք: Մտա­ծում­ներս եր­կու տեղ են` մէյ մը  Հա­յաս­տան, մէյ մը Լա­թաք­իա-Քե­սապ: Գի­տէի որ Հա­յաս­տան շատ մօտ է Քե­սա­պին: Եր­կա՞ր էր մեր ճամ­բոր­դու­թիւնը Պէյ­րու­թէն Երե­ւան` Արա­բա­կան Մի­աց­եալ Էմի­րու­թիւն­նե­րու վրա­յով: Չեմ գի­տեր, քա­նի որ օդա­նաւ բարձ­րա­նա­լէս ետք մտ­քով ար­դէն Հա­յաս­տան էի: Օդա­նա­ւի պա­տու­հա­նէն կ՛երե­ւին Մա­սիս­նե­րը: Ու­րա­խու­թիւնս չի բա­ցատր­ուիր:

Այս­պէս Հա­յաս­տա­ն տեսնելու առա­ջին ու­րա­խու­թիւնս սկ­սաւ Մա­սիս­նե­րէն: Ան­կէ ետք, ամէն օր ու­րախ էի: Երազս իրա­կա­նա­ցած էր: Օրէ օր մեր վի­ճա­կը կը լա­ւա­նար: Կ՛ու­րա­խա­նա­յի յատ­կա­պէս, երբ կ՛այ­ցե­լէի այն վայ­րե­րը, որոնց մա­սին կար­դա­ցած էի դա­սա­գիր­քե­րուս մէջ, ինչ­պէս` Գառ­նի, Գե­ղարդ, Էջմ­ի­ա­ծին, Ծի­ծեռ­նա­կա­բերդ…:

Երեք ամիս ան­ցած էր, երբ օր մըն ալ   լսե­ցինք, որ Քե­սա­պի  ժո­ղո­վուր­դը  կը վե­րա­դառ­նայ Քե­սապ:   Մենք երեք ամիս ալ մնա­ցինք: Այ­սինքն ամ­բողջ վեց ամիս ես ապ­րե­ցայ իմ  սի­րե­լի հայ­րե­նի­քիս մէջ:  Ծնողքս ան­համ­բեր էր: Ես ալ կ՛ու­զէի Քե­սապ վե­րա­դառ­նալ, բայց շատ կապ­ուած էի Հա­յաս­տա­նին:

2014-ին,  Սեպ­տեմ­բե­րի կի­սուն  վե­րա­դար­ձանք Քե­սապ: Ամէն ինչ կո­ղոպտ­ուած, ջար­դուփ­շուր եղած ու կտրտ­ուած էր, բայց ու­րախ էինք, որ  քե­սապ­ցին իր տու­նը վե­րա­դար­ձած էր: Ես ալ ու­րախ էի, որով­հե­տեւ թէ՛ Հայ­րե­նիքս տես­նե­լով երազս իրա­կա­նա­ցած էր, եւ թէ անոր հա­մար որ տուն վե­րա­դար­ձած էի:

Մեղեդի Աբէլեան

Քեսապի Ազգ. Ուսումնասիրաց  Միացեալ Ճեմարան

Ժ. Կարգ

Share.

Leave A Reply